Türkiye’de kendi internet sitesi veya mobil uygulaması üzerinden ürün ve hizmet satmak isteyen işletmelerin yalnızca teknik bir e-ticaret altyapısı kurması yeterli değildir. İşletmenin vergi, tüketici hakları, kişisel verilerin korunması ve elektronik ticaret mevzuatı kapsamında yerine getirmesi gereken bazı yükümlülükler de bulunmaktadır. Bunlardan biri, gerekli şartları taşıyan işletmeler için ETBİS kaydıdır.
ETBİS kaydı, e-ticaret faaliyetinin Ticaret Bakanlığına bildirilmesini sağlayan ücretsiz ve çevrim içi bir işlemdir. Ancak her internet sitesi sahibinin veya internet üzerinden satış yapan herkesin kayıt yükümlülüğü aynı değildir.
ETBİS Nedir?
ETBİS, “Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi” ifadesinin kısaltmasıdır. Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulan sistemin temel amacı; Türkiye’de elektronik ticaret yapan işletmeleri kayıt altına almak, e-ticaret verilerini sağlıklı şekilde takip etmek ve tüketicilerin işletmeler hakkında bilgi edinmesini kolaylaştırmaktır.
ETBİS sayesinde tüketiciler bir e-ticaret sitesinin ticaret unvanı, internet adresi ve MERSİS numarası gibi bilgilerine ulaşabilir. Böylece e-ticaret işletmelerinin daha şeffaf ve ulaşılabilir olması, kayıt dışılığın azaltılması ve internet üzerinden gerçekleştirilen alışverişlerde güven ortamının geliştirilmesi hedeflenir. Ticaret Bakanlığının ETBİS açıklaması
ETBİS kaydı, işletmenin bütün faaliyetlerinin Bakanlık tarafından denetlendiği veya alışverişlerin devlet garantisi altında olduğu anlamına gelmez. Kayıt, işletmenin ilgili sisteme bildirim yaptığını gösterir.
ETBİS Kaydı Zorunlu mudur?
Kendisine ait internet sitesi veya mobil uygulama üzerinden müşterilerin sipariş vermesine ya da satış sözleşmesi oluşturmasına imkân sağlayan işletmelerin faaliyete başlamadan önce ETBİS’e kaydolması gerekir.
Genel olarak kayıt yükümlülüğü bulunanlar şunlardır:
Kendi e-ticaret sitesi üzerinden ürün veya hizmet satan işletmeler
Kendisine ait mobil uygulama üzerinden satış yapan işletmeler
Başka işletmelerin satış yapmasına imkân sağlayan pazaryeri işletmecileri
Türkiye’de yerleşik olup yurt dışındaki bir pazaryeri üzerinden sipariş alan ve düzenlemedeki şartları taşıyan işletmeler
Yalnızca Türkiye’de faaliyet gösteren bir pazaryeri üzerinden satış yapan mağazaların ayrıca ETBİS’e kayıt ve bildirim yükümlülüğü bulunmamaktadır. Benzer şekilde yalnızca sosyal medya platformları üzerinden satış yapanlar için de ETBİS kayıt yükümlülüğü bulunmadığı Ticaret Bakanlığının güncel SSS sayfasında belirtilmektedir.
Sadece telefon, e-posta, SMS veya doğrudan iletişim araçlarıyla gerçekleştirilen satışlar da Tebliğ kapsamının dışında değerlendirilebilir. Ancak internet sitesinde sepet, sipariş formu, rezervasyon veya çevrim içi sözleşme oluşturma özelliği varsa işletmenin durumu ayrıca incelenmelidir. Ticaret Bakanlığı elektronik ticaret SSS
ETBİS Kaydı İçin Gerekli Bilgiler Nelerdir?
Kayıt işlemine başlamadan önce işletme ve e-ticaret operasyonuyla ilgili bilgilerin hazırlanması süreci kolaylaştırır:
Gerekli bilgi | Açıklama |
|---|---|
MERSİS veya kimlik bilgisi | Tacirler için MERSİS, esnaf için ilgili ESBİS ve kimlik kayıtları |
Vergi kimlik numarası | İşletmeye ait güncel vergi bilgisi |
Alan adı | Satış yapılan internet sitesinin adresi |
KEP adresi | Tebligata elverişli Kayıtlı Elektronik Posta adresi |
Ürün veya hizmet türleri | İnternet sitesinde sunulan kategoriler |
Ödeme yöntemleri | Kart, havale, kapıda ödeme ve kullanılan kuruluşlar |
Kargo bilgileri | Hizmet alınan kargo veya lojistik işletmeleri |
Altyapı sağlayıcısı | Kullanılan e-ticaret yazılımı veya hizmet sağlayıcısı |
Veri saklama bilgileri | Müşteri verilerinin tutulduğu ülke ve adres bilgileri |
Depo ve üretim yeri | Varsa işletmeye ait depo ve üretim adresleri |
Bakanlığa fiziksel evrak gönderilmesi veya ETBİS kaydı için ücret ödenmesi gerekmez. Bununla birlikte işletmenin MERSİS veya ESBİS kayıtları ile KEP adresinin önceden hazır olması gerekebilir.
Adım Adım ETBİS Kaydı Nasıl Yapılır?
ETBİS başvurusu tamamen elektronik ortamda gerçekleştirilir:
ETBİS’in resmî internet sitesine girilir.
“İşletme Girişi” seçeneği kullanılarak e-Devlet üzerinden kimlik doğrulaması yapılır.
MERSİS veya ESBİS kayıtlarında yetkili görünen kişi işletmeyi seçer.
Satış yapılan alan adı veya mobil uygulama sisteme eklenir.
KEP, faaliyet alanı, ürün, ödeme, kargo, altyapı, veri tabanı ve depo bilgileri doldurulur.
Sekmelerde eksik bilgi ya da kırmızı uyarı kalmadığı kontrol edilir.
“Kaydı Tamamla” seçeneği kullanılarak işlem sonuçlandırılır.
Aynı işletmeye ait birden fazla e-ticaret sitesi bulunuyorsa her alan adı aynı işletme hesabı üzerinden ayrı ayrı kaydedilebilir.
Kayıttan Sonra Bilgiler Güncellenmeli mi?
ETBİS kaydı tek seferlik bir işlem gibi görülmemelidir. Bildirilen bilgilerde değişiklik meydana gelirse değişikliklerin 30 gün içinde sisteme işlenmesi gerekir. E-ticaret faaliyeti sona erdiğinde de durum yine 30 gün içerisinde bildirilmelidir.
Hizmet sağlayıcıların normal şartlarda aylık satış bildirimi yapması gerekmez. Ancak sınır ötesi e-ticaret yapan işletmeler için yıllık bildirim gibi ek yükümlülükler bulunabilir.
ETBİS Kaydı Yapılmazsa Ne Olur?
Kayıt yükümlülüğü bulunmasına rağmen ETBİS’e kaydolmayan veya gerekli bildirimleri yapmayan işletmelere 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında idari para cezası uygulanabilir. Ceza tutarları yeniden değerleme ve mevzuat değişiklikleri nedeniyle zaman içerisinde güncellenebildiği için güncel miktar Ticaret Bakanlığı kaynaklarından kontrol edilmelidir.
Sonuç olarak kendi sitesi üzerinden satış yapan işletmelerin ETBİS yükümlülüğünü site yayına alınmadan ve sipariş kabul edilmeye başlanmadan önce değerlendirmesi önemlidir. Doğru ve güncel bilgilerle yapılan kayıt, işletmenin yasal uyum sürecinin temel adımlarından biridir.